جمعه ۳۱ فروردين ۱۳۹۷

همراه با قرآن

صفحه نخست مطالب قرآنی احکام قرآنی احكام قرآنى آيت الله خامنه ‏اى (مد ظله)

احكام قرآنى آيت الله خامنه ‏اى (مد ظله)

استفتائات قرآنى از آيت الله خامنه‌اى (مد ظله)

1 - كسى كه دائما شك در وضويش دارد، چگونه مى‌تواند به مسجد برود و قرآن بخواند و يا بزيارت قبور معصومين عليهم السلام مشرف شود؟

آيت الله خامنه‌اى: شك در بقاى طهارت بعد از وضو اعتبار ندارد اين شخص تا يقين به شكسته شدن وضويش پيدا نكند مى‌تواند نماز و قرآن بخواند. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 41، سؤال 128)

 

2 - حكم مس ضمايرى كه به سوى ذات بارى برگشت دارند، مثل ضمير جمله ((بسمه تعالى)) چيست؟

آيت الله خامنه‌اى: ضمير حكم لفظ جلاله را ندارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 46، سؤال 151)

 

3 - در نوشتن اسم جلاله معروف شده كه به جاى ((الله)) ((ا...)) و ((اله)) مى‌نويسند، حكم كسانى كه اين دو كلمه را ((الف و اله)) را بدون وضو مس نمايند، چيست؟

آيت الله خامنه‌اى: همزه و نقاط، حكم لفظ جلاله را ندارد، بخلاف كلمه (اله) كه همان حكم را دارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 46، سؤال 152)

4 - در محل كارم در مراسلاتشان كلمه ((الله)) را به ((ا...)) تبديل مى‌كنند آيا اين كار شرعا جايز است؟

آيت الله خامنه‌اى: شرعا مانعى ندارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 46، سؤال 153)

 

5 - آيا جايز است به مجرد احتمال لمس افراد بى وضو اسم جلاله ((الله)) را از نوشتن آن خوددارى شود و يا بصورت ((ا...)) نوشته شود؟

آيت الله خامنه‌اى: مانع ندارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 46، سؤال 154)

 

6 - نابينايان براى خواندن از خط برجسته بنام خط ((بريل)) كه با لمس انگشتان خوانده مى‌شود، استمداد مى‌گيرند مى‌دانيم كه اين خط از نقاط ششگانه تشكيل شده است، لطفا به سوال زير جواب مرحمت فرمائيد: آيا بر نابينايان لازم است در موقع فراگيرى قرائت قرآن و در وقت لمس اسامى طاهره كه با خط برجسته نوشته شده، وضو داشته باشند؟

آيت الله خامنه‌اى: نقاط برجسته كه علامتند براى حروف اصلى حكم حروف اصلى را ندارند و دست زدن به آنها - در مواردى كه بعنوان علامت حروف قرآن كريم و اسماء طاهره استفاده مى‌شود - نياز به طهارت ندارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 46، سؤال 155)

 

7 - حكم افرادى كه وضو ندارند و اسامى اشخاص مثل ((عبدالله)) و ((حبيب الله)) را لمس مى‌كند، چيست؟

آيت الله خامنه‌اى: براى كسانى كه وضو ندارند مس لفظ جلاله جايز نيست گرچه جزئى از اسم مركب باشد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 47، سؤال 156)

 

8 - آيا براى زن حايض جايز است گردن بندى را بگردن داشته باشد كه اسم مبارك پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم بر آن نقش شده است؟

آيت الله خامنه‌اى: آويختن آن بگردن اشكال ندارد، بشرطى كه اسم مبارك با بدن تماس نداشته باشد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 47، سؤال 157)

 

9 - آيا حرمت دست زدن به كتابت قرآن مجيد براى شخص بى وضو، مختص به مصحف شريف است، يا شامل كتابها و لوحه‌ها (تابلوها) و ديوارها نيز مى‌گردد؟

آيت الله خامنه‌اى: حرمت اختصاص به مصحف شريف ندارد، بلكه عموميت دارد و تمامى كلمات و آيات قرآنى را هر چند در كتاب، جريده، مجله، تابلو، يا نقش ديوار باشد، شامل مى‌شود. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 47، سؤال 158)

 

10 - خانواده موقع خوردن برنج براى تبرك ظرفى را بكار مى‌برند كه آيات قرآنى، مثل آية الكرسى روى آن نوشته شده است، آيا اين كار اشكال دارد؟

آيت الله خامنه‌اى: اشكال ندارد، ولى شخص بى وضو نبايد آيات قرآن را لمس نمايد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 47، سؤال 159)

 

11 - كسانى كه بوسيله ماشين تايپ تحرير، اسماء جلاله يا آيات قرآنى، و يا اسامى معصومين را مى‌نويسند، آيا واجب است وضو داشته باشند؟

آيت الله خامنه‌اى: اين كار مشروط به طهارت نيست، ولى نوشته را نبايد بدون وضو لمس نمود. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 48، سؤال 160)

 

12 - آيا لمس كردن آرم جمهورى اسلامى ايران كه روى نامه‌ها و تكت (بليط) اتوبوس ها و سرويس هاى عمومى نقش شده است، حرام است؟

آيت الله خامنه‌اى: اگر از نگاه عرف اسم جلاله خوانده شده و برداشت شود، دست زدن به آن، بدون طهارت، حرام است، و در غير اينصورت اشكال ندارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 48، سؤال 161)

 

13 - آيا آرم جمهورى اسلامى ايران، از اسماء جلاله بحساب مى‌آيد يا نه؟ و چاپ آن بر سر برگ اوراق ادارى و استفاده از آن در مكاتبات و غيره چه حكمى دارد؟

آيت الله خامنه‌اى: كتابت و چاپ لفظ جلاله، و آرم جمهورى اسلامى ايران، در مكاتبات اشكال ندارد، بنابر احتياط آرم جمهورى اسلامى همان احكام لفظ جلاله را دارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 48، سؤال 162)

 

14 - قسمت بالاى برخى از اوراق رسمى دوائر، با آرم جمهورى اسلامى ايران زينت داده مى‌شود، و نيز بعضى شفاخانه‌ها (بيمارستانها) و درمانگاهها بالاى ارواق شان عبارت ((هو الشافى)) را مى‌نويسند، اگر اين اوراق بعد از رفع نيازآلوده بخون شود و يا به گوشه پرتاب گردد، حكمش چيست؟

آيت الله خامنه‌اى: تزئين اوراق مكاتبات به لفظ جلاله و آنچه در حكم آن است، اشكالى ندارد، آنچه واجب است اجتناب از هتك و نجس كردن آنست. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 48، سؤال 163)

 

15 - استفاده از تكت پست (تمبر) كه بر روى آن آيات قرآنى چاپ شده، و يا چاپ لفظ جلاله و اسماء الله و آيات قرآنى و يا چاپ آرم موسسات، كه مشتمل بر آيات قرآن كريم است در روزنامه‌ها و مجلات و نشرياتى كه همه روزه منتشر مى‌شوند چه حكمى دارد؟

آيت الله خامنه‌اى: طبع و نشر آيات قرآنى و اسماء جلاله و امثال آن اشكالى ندارد، ولكن بر كسى كه بدستش مى‌رسد، واجب است، رعايت احكام شرعى آن را داشته، از هتك و تنجيس، و لمس كردن آن، بدون وضو اجتناب كند. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 48، سؤال 164)

 

16 - در بعضى روزنامه‌ها اسم جلاله يا آيات قرآن را مى‌نويسند، آيا پيچاندن غذا با آن، يا نشستن بر آن و يا استفاده از آن بجاى سفره، و يا انداختن آن در زباله جايز است؟ با توجه به اينكه خلاصى از آن در غير اين موارد دشوار است؟

آيت الله خامنه‌اى: بهره بردارى از اين گونه روزنامه‌ها، بگونه‌اى كه عرف آن را هتك، براى آن چيزهاى كه حرام است هتك آن، مثل لفظ جلاله، و آيات نوشته شده بر آن، ندانسته، و در معرض تنجيس نباشد، مانع ندارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 49، سؤال 165)

 

17 - انداختن تكت هاى پستى (تمبر) كه محتوى اسم جلاله است، درآشغال دانى چه حكمى دارد؟ و آيا لمس آن بدون وضو صحيح است؟

آيت الله خامنه‌اى: دست زدن به نوشته لفظ جلاله بدون وضو يا نجس كردن آن يا انداختن آن در اماكنى كه موجب هتك و اهانت گردد، جايز نيست. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 49، سؤال 166)

 

18 - آيا لمس كردن كلماتى كه در انگشترها نقش شده است، جايز است؟

آيت الله خامنه‌اى: اگر از كلماتى باشد كه شرط جواز مس آن، طهارت است، بدون طهارت، دست زدن به آن جايزنيست. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 50، سؤال 167)

 

19 - آيا براى دكان داران و مغازه داران جايز است كه آنچه را كه مى‌فروشند با روزنامه بپوشانند در حاليكه به يقين مى‌دانيم، در روزنامه‌ها اسم جلاله وجود دارد، و آيا دست زدن به آن بدون وضو جايز است؟

آيت الله خامنه‌اى: پوشاندن اشياى فروشى، با روزنامه‌ها، اگر هتك به اسم خدا و آيات قرآن و اسامى ائمه عليهم السلام بحساب نيايد، اشكال ندارد، ولكن براى شخص بى وضو، در صورتى كه از بودن اسم جلاله مطلع است، دست زدن به آن جايز نيست. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 50، سؤال 168)

 

20 - درج كردن اسامى انبياء عليهم السلام و آيات قرآن، در روزنامه‌ها، چه حكمى دارد؟ با اين احتمال كه ممكن است روزنامه به آتش انداخته شود، و يا زير دست و پا واقع گردد؟

آيت الله خامنه‌اى: نوشتن آيات قرآنى و اسامى معصومين عليهم السلام در روزنامه‌ها و مجلات و غير آن مانع شرعى ندارد، ولى اجتناب از هتك و نجس كرد و لمس آن بدون وضو واجب است. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 50، سؤال 169)

 

21 - انداختن چيزى كه مشتمل بر اسماء الله باشد، در جوىها و نهرها چه حكمى دارد؟ و آيا اين عمل اهانت شمرده مى‌شود؟.

آيت الله خامنه‌اى: اگر انداختن آنها در انهار و جويبارها از نگاه عرف اهانت نباشد، مانع ندارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 50، سؤال 170)

 

22 - اوراق امتحانى كه بعد از تصحيح در زباله انداخته مى‌شوند و يا آتش زده مى‌شوند، آيا شرط است اطمينان حاصل شود كه اسماء الله و اسامى معصومين عليهما السلام در آنها نباشد؟ و آيا انداختن اوراق سفيد اسراف شمرده ميشود يا خير؟

آيت الله خامنه‌اى: تفحص (جستجو) واجب نيست، اگر احراز نشود وجود اسماء جلاله در ورقه، انداختن آن در زباله، اشكال ندارد، و اما اوراقى كه در يك طرف آن نشوته مى‌شود و امكان بهره بردارى از آنها وجود داشته باشد و يا در صنعت كارتن سازى از آن مى‌شود استفاده كرد، چون در دور انداختن و سوزاندن آن شبهه اسراف و تبذير وجوددارد، خالى از اشكال نيست. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 50، سؤال 171)

 

23 - اسامى مباركه كه احترامش واجب و دست زدن به آن بدون وضو حرام است كدامند؟

آيت الله خامنه‌اى: مس اسماء ذات بارى و اسماء صفات خاصه الهى، بدون وضو جايز نيست، بنابر احتياط، اسامى انبياى عظام و ائمه معصومين عليهم السلام داخل در حكم اسماء الله است. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 51، سؤال 172)

 

24 - القاب و اسامى ائمه معصومين و انبياء عليهم السلام چه حكمى دارد؟

آيت الله خامنه‌اى: بنابر احتياط، مس آن بدون وضو، جايز نيست. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 51، سؤال 173)

 

25 - پيش ما در سفارت، از زمان تاسيس آن مقدار زيادى از جرايد متنوعى كه از طرف موسسات داخلى فرستاده شده، جمع گرديده است و چون اغلب صفحات آن محتوى اسماء الله و مشابه آن مى‌باشد، در جهت حل مشكل حفاظت آن، ما را راهنمائى فرمائيد.

آيت الله خامنه‌اى: دفن آن در زمين، يا گذاشتن آن در صحرا، اگر هتك بحساب نيايد، مانعى ندارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 51، سؤال 174)

 

26 - روش هاى شرعى محو كردن اسماء مبارك و آيات قرآن در موقع نياز چيست؟ سوزاندن اوراقى كه در آن اسم جلاله، و آيات قرآنى، نوشته شده باشد، در موقع ضرورت، از باب حفظ اسرار، چه حكم دارد؟.

آيت الله خامنه‌اى: دفن كردن و يا تبديل نمودن كاغذ آن به خمير بوسيله آب اشكال ندارد، ولى سوزاندن آن اشكال دارد، و در صورتى كه هتك شود، جايز نيست، مگر در آن موقعى كه ضرورت اقتضاء كند، و بريدن آيات قرآنى و اسماء مبارك هم امكان نداشته باشد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 52، سؤال 175)

 

27 - بريدن اسماء مباركه و آيات قرآنى به اندازه‌هاى بسيار زياد بصورتى كه حتى دو حرف آن بهم متصل نمانده و قابل خواندن نباشد، چه حكم دارد؟ و آيا در محو كردن اسماء مباركه و آيات قرآن و اسقاط حكم شان تغيير دادن صورت خطى آن، با كم و زياد كردن حروف، كافى است؟

آيت الله خامنه‌اى: بريدن، اگرموجب محو كتابت لفظ جلاله وآيات قرآنى نگردد، كافى نيست همچنان كه، تغيير صورت خطى آن سبب زوال حكم شرعى حروفى كه به قصد نوشتن لفظ جلاله بكار رفته، نمى‌شود، بلى بعيد به نظر نمى‌رسد، در تغيير صورت حروف حكم امحاء بر آن جارى شود، هر چند احتياط در اجتناب از آنست. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 52، سؤال 176)

 

28 - كسى كه فاقد آب است و يا استعمال آب برايش ضرر دارد، اگر - بدل از غسل جنابت - تيمم نمود آيا براى او داخل شدن در مسجد و نماز جماعت جايز است؟ خواندن قرآن چه حكمى دارد؟

آيت الله خامنه‌اى: تا زمانيكه عذر مجوز تيمم برداشته نشده، و يا تيمم او باطل نشده باشد، انجام تمام اعمال مشروط بطهارت برايش، جايز است. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 64، سؤال 219)

 

29 - حكم كسى كه غسل جنابت را در نماز صبح انجام نداده و تيمم مى‌كند به اعتقاد اينكه اگر غسل كند مريض مى‌شود چيست؟

آيت الله خامنه‌اى: اگر به اعتقاد او غسل برايش ضرر دارد، تيمم اشكالى ندارد و نماز با آن صحيح است. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 71، سؤال 224)

 

30 - از آنجايى كه استفاده از قلم مو در نقاشى و نقشه كشى معمول است، و انواع خوب و مرغوب آن از كشورهاى غير اسلامى وارد مى‌شود و غالبا از موى خنزيز ساخته مى‌شود، و در دست همگان قرار مى‌گيرد، بخصوص در مراكز تبليغى و فرهنگى، حكم شرعى استفاده از اين نوع قلم موها چيست؟ و ثانيا اينكه حكم نوشتن آيات قرآن و احاديث شريف با آن چگونه است؟

آيت الله خامنه‌اى: موى خنزير نجس است، و استفاده از آن در امورى كه طهارت در آن شرعا معتبر است، جايز نيست اما به كارگيرى آن در امورى كه مشروط به طهارت نيست اشكال ندارد، مويى (كه در ساخت قلم مو بكار مى‌رود) كه معلوم نباشد از موى خنزير ساخته شده يا نه، به كارگيرى آن حتى در امورى مشروط به طهارت اشكال ندارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 82، سؤال 287)

 

31 - تا چه وقت جايز است از لودسپيكر (بلندگو) هاى موجود در مساجد كه صداى آن از بيرون مسجد شنيده مى‌شود، استفاده بعمل آيد؟ پخش سرودهاى انقلابى و قرآن كريم قبل از اذان چه حكمى دارد؟.

آيت الله خامنه‌اى: در اوقاتى كه براى همسايگان و باشندگان محله باعث آزار و اذيت نباشد. اگر براى چند دقيقه قبل از اذان قرائت قرآن كريم پخش شود، اشكالى ندارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 122، سؤال 411)

 

32 - آيا برايم جايز است كه وصيت كنم بعد از مردنم در مسجد محله كه در آن سعى بسيارى را مبذول داشته‌ام دفن شوم؟ چون دوست دارم كه در آن مسجد چه در داخل مسجد و چه در صحن آن دفن شوم.

آيت الله خامنه‌اى: اگر در وقت جارى كردن صيغه وقف، دفن مرده‌ها استثناء نشده باشد، دفن مرده در آن جايز نيست و وصيت شما در اين مورد اعتبار ندارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 123، سؤال 418)

 

33 - با ملاحظه نظر حضرت امام قدس سره در تفسير سوره مباركه حمد در ارجحيت لفظ ((ملك)) بر مالك، در موقع خواندن اين سوره مباركه در نمازهاى واجب و غير واجب، آيا صحيح است به دو طريقه قرائت شود؟.

آيت الله خامنه‌اى: احتياط در اين مورد اشكال ندارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 141، سؤال 473)

 

34 - بنابر راى بعضى از مفسرين، تعدادى از سوره‌هاى قرآن كريم مثل سوره فيل و قريش و انشراح و ضحى، سوره واحد و كامل شمرده نمى‌شود آنان مى‌گويند: كسى كه يكى از اين سوره‌ها مثل سوره فيل را در نماز مى‌خواند بر او به صورت حتمى واجب است كه بعد از آن، سوره قريش را بخواند و همچنان در رابطه با سوره‌هاى انشراح و ضحى كه بايد با هم خواند شود پس اگر شخصى سوره فيل يا سوره انشراح را به تنهائى در نمازش بخواند و جاهل به مسئله باشد وظيفه‌اش چه خواهد بود؟.

آيت الله خامنه‌اى: در صورتى كه جاهل به مسئله بوده است نمازهاى گذشته او كه در آن اكتفاء به خواندن يكى از سوره‌هاى فيل و ايلاف و يا سوره‌هاى ضحى و انشراح مى‌كرده، محكوم به صحت است. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 143، سؤال 479)

 

35 - آيا در نماز واجب است بعد از حمد يك سوره كامل خوانده شود؟ يا تلاوت مقدارى از قرآن كريم كافيست؟ و در فرض اول آيا بعد از قرائت سوره جايز است آيات قرآنى خوانده شود؟.

آيت الله خامنه‌اى: در نمازهاى واجب يوميه قرائت آياتى از قرآن كريم از سوره كامل مجزى نيست، ولكن قرائت بعض آيات پس از قرائت سوره كامل به عنوان قرآن اشكالى ندارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 144، سؤال 484)

 

36 - در صورتى كه قارى حاضر نباشد و آيات سجده از راديو و ضبط صوت شنيده شود تكليف شرعى چيست؟.

آيت الله خامنه‌اى: شنيدن آيات سجده از نوار فيته (ضبط) موجب سجده نميگردد، و اما در وقت شنيدن آن از راديو يا بلندگو به صورت پخش مستقيم و زنده، بنابر احتياط سجده واجب است. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 150، سؤال 509)

 

37 - وظيفه شرعى شخصى - بخصوص مدرس قرآن كريم - كه مى‌بيند امام جماعت از لحاظ قواعد تجويد دچار اشتباه مى‌گردد، چيست؟ در حالى كه اين شخص در معرض تهمت زيادى به سبب عدم مشاركت در جماعت قرار گرفته است.

آيت الله خامنه‌اى: اگر قرائت امام جماعت در نظر مأموم صحيح نباشد و نتيجه آن درست نبودن نماز وى از ديد مأموم باشد، اقتداء بوى جايز نيست ولكن ممانعتى از مشاركت شكلى (ظاهرى) بخاطر غرض عقلائى وجود ندارد. (اجوبة الاستفتائات ج 1، صفحه 174، سؤال 602)

ذکر ایام هفته

تدبر در قرآن